Democrat Aiawhtu Darrin Camilleri Nih A Dik Lomi A Chimmi Cu A Mak, A Poi Tuk Hringhran.

Democrat Aiawhtu Darrin Camilleri Nih A Dik Lomi A Chimmi Cu A Mak, A Poi Tuk Hringhran
==================

Tehte a khangmi nu nih Democrat aiawhtu Darrin Camilleri nih a diklomi a chimmi kha a kaa a phih dih cikcek.
Biaceihnak zung ah bia an i halmi le an i lehmi kha a ning tein ka hun lehmi a si. Democrat aiawhtu Camilleri “TCF centre ah na chimmi bia kha chiatserh biakamnak he a chimmi mi dang pakhat hmanh nih an chim lo,” tiah biaceihtupa Mackie nih a ti. Mee relnak seh nih suimilam pakhat dan ah cazin (data) pawl kha a hloh lengmang na timi bia hi Republican an si ah, Democrat an si ah, zung bawi an si ah, aho hmanh nih an chim bal lo. Na chimmi bia hi zumh awk a tha lo. Kan hal duhmi cu: “ningcang te in mee an fir” na timi kha a si.

Mi nu; Ruah lo piin Channel 7 biahalnak ah hi kong hi ka rak chim cang. Annih nih cu ka tehte khanmi cu a tha tuk an ti. Ka chimmi bantuk a chim dingmi minung pahnih ka hnu ah an um rih ko. Democrat aiawhtu Camilleri, Na hmai ah a tehte a khangtu pakhat zong kha biaceihtu Mackie nih cun a zum lo kha. Minu; Aw amah cu khaka ah a um lo hen cu. Biaceihtu; Nihin na chimmi bia hi a dikmi a si maw? Minu; Chiatserh biakamnak he ka ttialmi a um i cucu 100 ah 100 a hmanmi a si.

Biaceihtu; Mi dang nih tah cucu a hmumi an um ve maw? Minu; An um tuk. Ka hnu ah minung pahnih nih an chimmi zong nan theih rih ko lai. Keimah cu IT lei rianttuanmi ka si. Mee relnak Dominion he rian ka tuan lio ah ka hmuhmi a si. Republican lei ngiathlaitu hna cu zoh an rak sianh hna lo. Cazin (data) pawl cu an tlau. Cucu keimah le Samuel le Ned ti dah lo cun aho hmanh nih an hngal lai lo. Samuel cu Chicago khua thilchiahnak (warehouse) ah a kal ti kha keimah lawng nih ka hngalh, zeicahtiah mee relnak seh Dominion khan rian ka tuan. Cu kong cu annih nih an hngal lo. A ngiathlaitu (poll watcher) pawl nih Samuel cu an hngal lo. Thilchiahnak ah a kal kha an hngal lo.

Biaceihtu; Camilleri nih an halmi cu: “zeicahdah mi dang zong hmai ah an rak chuah ve kun lo? Mee firnak a tam tuk an ti fawn. Minung tampi (dozens an dozens) in pei kan ngeih ko hna cu” ti a si. Minu; A ruang kan chim hna lai. Hi ruangah hin ka nunnak cu a rawk cikcek. Ka chungkhar he kan i tthen. Ka hawile hna he zong kan i tthen. Ka fale kha an tlerhkhawnh hna. Khua dang ah ka tthial a herh. Ka phone number ka thlen a herh. Social media in ka min ka hloh a herh. Aho hmanh nih hmai ah chuah an duh lo. Tlerhkhawnh an tong. An nunnak hrawk an timh hna. Kei cu rian hmanh ka hmu kho ti lo, zeicahtiah Democrat pawl nih nan nunnak kha hrawh an duh. Hi ca na rel ah hin biaceihnak zung ah hmaiah a hung chuak i mee firnak kong a chimtu hna cu Democrat pawl nih zeitluk in dah an tlerhkhawnh hna i harnak an pek hna ti naa fiang ko lai. Democrat pawl cu an aupimi policy bantuk in Communist bak an si ko.

Hi thawngpang hi Relchap lo cu a pam tuk. Ka rak chim ning tein CNN zong nih a chim ve cang hi. November 20 ah ka rak tialmi ning tein a tling cuahmah cang ko hi. Trump cu teinak lam a zawh cuahmah cang. CNN zong nih ka chimmi lam (Phunghram) ah hin Trump ca ah teinak a um, state pakhat cio nih an thim te lai i phung ning tein Trump nih a tei te ko lai a ti cang ko hi. Nov. 20 ah ka rak taarmi kha ka taar than ko hi. Tlawmpalte ka remhmi le ka chapmi a um.

US thimnak hitihin a buai peng rih ah cun president hi zeitindah thim a si lai? Zei can dah a rauh rih lai?
2000 kum thimnak ah cun thimnak ni hnu ah ni (36) tiang a rau. Kum 1876 thimnak ah cun November in March tiang a rau. Kum 1824 ah cun tanglei aiawhtu (House of Representatives) nih president cu an thim. Atu i kan aupi i kan cuanh cuahmahmi electoral vote in an rak thim lo. Cucaah atu tan thimnak hi zei can dah a rauh lai ti chim khawh zong a si lo, cu pin ah hi electoral vote vialte a fian in president cu a fiang cawlh lai ti khawh zong a si lo.
Cucaah atu ah kan cuanh ciomi electoral college hna i an cunglei ah hin nawlngeitu an um rih ti cu a fiang. Mee relnak hmun (electoral college) cio nih mee an pek cio mi zoh in a tlangpi in president cu thim a si tawn. Sihmanhsehlaw thil aa ningcang lomi a um ahcun hitihin a dotdot in a si kho rih.

1. Electoral vote nih teinak a pekmi cu mee firnak tbk aa ningcang lomi a um ahcun state phungtlaitu (legislature) hna nih an thlen khawh rih. Atu ah hi legislature pawl mee firnak kong mithmuh tehte pawl nih an chimmi cuan ngaih cuahmah liopi a si. Aa thuimi (swing) state legislature pawl hi Republican (Trump lei) deuh ngawt an si.

2. Cu state legislature nih teinak a pekmi cu ramukbawi (state governor) nih veto nawlngeihnak in a thlen than khawh ve. Sihmanhsehlaw hmailei thimnak ah mee kan hmu sual lai lo ti phan ah hihi cu ramukbawi hna nih cun an tuah ngam lai lo.

3. Cu ramukbawi nih teinak a pekmi cu minung 435 ummi tanglei aiawhtu hna (House of Representatives) nih an thlen than khawh ve hoi. Atu tiang ahcun tanglei aiawhtu (house) ah hin Democrat lei nih thutnak 222 an hmuh. Republican lei nih 209 an hmuh. Nizan ah Trump nih a chim ning ah cun tu kum ah Republican lei nih house thutdan 12 an hmuh chap ti a si. Cucaah Republican lei nih thutdan 211 an hmuh cang tinak a si. Cun house ah a thumi Democrat cheukhat nih Biden cu an duh lo caah Trump kha mee an pek khawh men. Cucaah Trump nih tei dawh a si. Biden nih a tei sual hmanh ah a cungah senate aa um rih.

4. House of Representatives nih teinak a pekmi cu minung 100 umnak cunglei aiawhtu (senate) nih a thlen than khawh rih. Atu tan ah hin Republican lei nih senate thutnak 50 an hmuh cang, Democrat lei nih 46 an hmuh, party dang nih 2 an hmuh. A taangmi thutdan 2 zong hi Republican lei nih hmuh dawh a si. Cucaah senate nih president a thim ahcun Trump nih teinak hmuh ko lai.

5. Senate nih teinak a pekmi kong ah a buaibai rih ahcun state cio nih mee thlaknak in president cu thim a si te lai. State pakhat nih mee pakhat lawng thlaknak nawl a ngei. Cuticun state cio mee thlaknak tiang dirhmun a phak ahcun Trump nih a tei hrimhrim ko lai. Zeicahtiah atu tiang thil sining zoh ah Democrat state cu 23 an si i Republican state cu 26 an si. Cucaah phunghram ning tein a kal ahcun Trump nih a tei hrimhrim ko lai. Trump a duh lo tukmi CNN zong nih cucu a chim cang. Cucaah Trump lei a tangmi pawl nan lunglawm ko u! Credit: Rev. Biak Lian Vel